پایداری و ایمنی در جامعه، وابسته به میزان سلامت اجتماعی است؛ در این میان نقش عواملی همچون:
- همبستگی اجتماعی
- همراهی اجتماعی
- پذیرش اجتماعی
- مشارکت اجتماعی
- همیاری اجتماعی
غیر قابل انکار است .هیچ جامعهای چه به صورت گروههای کوچک و چه در قالب یک ملت، نمیتوانند بدون موارد بالا پایدار بمانند. ( در این جا پایداری به معنای سلامت، رشد و شکوفایی است. )
در مورد اول، همبستگی وقتی آشکار میشود که یک مشکل و مسئله مشترک تمامی افراد یک جامعه را درگیر سازد و بقا آنان را با خطر مواجه سازد.
در مورد دوم، همراهی زمانی فعال میشود که گروهی با گروه دیگر همراه میشود و با تلاشها و همافزاییها سعی میشود تا بحران یا فاجعه مدیریت شود.( همراهی میتواند بعد از حل مشکل، کاهش یابد )
در مورد سوم، پذیرش اجتماعی زمانی از اهمیت بیشتری برخوردار میشود، که تفاوتهای نژادی -قومی، جنسیتی، معلولیت افراد، آسیب دیدگی و … باعث ایجاد تبعیض، نابرابری و نادیده گرفتن حقوق اقلیت توسط اکثریت و یا حذف حقوق اکثریت توسط یک اقلیت قدرتمند شود؛ در این وضعیت هر قدر افراد جامعه در زمینه رفع تبعیض و حقوق خود و حقوق یکدیگر آگاهی یابند و در این زمینه دانش خود را افزایش دهند و یا به عملکرد بهینه تبدیل کنند، پذیرش اجتماعی بیشتر خواهد شد و بر میزان همبستگی خواهد افزود و از میزان تبعیض خواهد کاست.
در آخر، مشارکت اجتماعی تابع آگاهی یافتن از مفهوم حقطلبی و سپس تعهد و مسئولیتپذیری در راستای تحقق حقوق همگانی است .
حقخواهی و به دنبال آن مسئولیتپذیری، زمینه را برای مشارکت اجتماعی فراهم میآورد.
اما آن چه مورد بحث ما است، مفهوم همیاری اجتماعی است؛ پیش درآمد همیاری، همدلی است؛ در حقیقت هر قدر ما بتوانیم میزان همدلی را در خود افزایش دهیم، توان آن را مییابیم که در جایگاه مناسب همیاری کنیم.
همدلی اجتماعی را شاید بتوان نقطه مقابل خودشیفتگی فردی دانست؛ در واقع ما در بستر همدلی، دیگران را میبینیم، آنان را به رسمیت میشناسیم، به نیازهای برحق آنان واکنش مناسب نشان میدهیم و به جای ترحم و دلسوزی، سعی میکنیم در توانمند کردن آنان، نقش موثری ایفا کنیم .در واقع باید اینطور گفت که همدلی به همیاری میانجامد و همیاری نقطه مقابل خودمحوری است .همیاری، همافزایی یا یک کاسه شدن تلاشها را در پی دارد و ما را از تکروی دور میسازد و باعث میشود به اهداف کلی و اختصاصی که در شروع کار مشخص کردهایم، دست یابیم .
نویسنده: منصوره یزدانی
تاریخ انتشار: اردیبهشت ۳۱, ۱۴۰۳
ساعت: ۱۱:۳۸